لاریجانی چرا در برابر تهمتها سکوت می‌کرد؟ «ضربه به قوه عاقله نظام» یکی از دو تعبیر پر تکرار دوستان هنگام تسلیت شهادت جانسوز دکتر علی لاریجانی بود.

عقلانیت او در چگونگی تدبیر مشکلات داخلی و بین‏ المللی چه در زمان جنگ و چه غیر از آن، قابل واکاوی و پژوهش عمیق است. شعار تند دادن در همه مواقع و همواره جانب جنگ و درگیری و برخورد خشن را گرفتن، اگر با خلوص نیت باشد ناشی از ضعف در فهم عمیق است، همچنانکه ترس از مواجهه با دشمن و همیشه جانب صلح و مدارا را گرفتن و مخالفت با هر نوع برخورد قاطع، ناشی از نقص در ایمان قوی است؛ و البته هر دو موضع، منافع شخصی فراوان دارد زیرا فرد را در یک اردوگاه مشخص جناحی قرار می‏دهد.

متفکران عمیقی مانند علامه طباطبایی(ره) و استاد شهید مطهری از هر دو تعبیر «اسلام دین جنگ است» و «اسلام دین صلح است» به یک اندازه رنج می‌بردند. اسلام نه دین جنگ است و نه دین صلح؛ دین جنگ است آنجا که باید جنگ کرد و دین صلح است آنجا که اقتضای صلح است. اما تشخیص نقطه و موقعیت دقیق صلح و جنگ ۔ و به طور کلی ‌این‌که در کجا باید قاطعیت نشان داد و در کجا انعطاف ۔ امری بسیار پیچیده است.

شهید لاریجانی از معدود افرادی بود که ‌نه‌تنها از این قدرت تشخیص برخوردار بود، بلکه از خلوص و نیز شجاعت لازم برای ایستادن در این موضع خطیر ۔ که باید سیل اهانت‏ها و تهمت‌های دوگانه از جانب سوپر صلح‌طلب‌ها و سوپرانقلابی‏ها را به جان می‏خرید ۔ بهره ‏مند بود. جلوه ‏ای از روحیه سلحشوری او که گواهی بر انقلابی بودنش به معنای واقعی بود در جنگ رمضان به نمایش درآمد. در جنگ دوازده روزه، نظر شخصی او زدن ناو آمریکایی به جای حمله به پایگاه العدید بود.